Phát triển năng lực quản lý dựa trên dữ liệu giúp HR/L&D xác định đúng năng lực cần cải thiện từ yêu cầu công việc và kết quả thực tế của đội nhóm. Tuy nhiên, khảo sát của VMP Academy cho thấy gần 64% trường hợp trong mẫu thuộc hai cấp độ đầu của quá trình xác định nhu cầu phát triển quản lý.

Vậy làm thế nào để sử dụng dữ liệu hiệu quả? Bài viết giới thiệu 3 bước xác định nhu cầu và lựa chọn giải pháp phát triển phù hợp, đồng thời cung cấp góc nhìn từ Báo cáo Xu hướng phát triển năng lực quản lý 2026 của VMP Academy.

Vì sao có nhu cầu đào tạo chưa đồng nghĩa với xác định đúng nhu cầu?

Trong doanh nghiệp, đề xuất đào tạo quản lý thường xuất phát từ Ban lãnh đạo, quản lý trực tiếp hoặc kế hoạch đào tạo định kỳ. Tuy nhiên, những đề xuất này cần được đối chiếu với kết quả công việc và hành vi quản lý thực tế.

Ví dụ: Một phòng ban thường xuyên chậm tiến độ, khiến doanh nghiệp đề xuất đào tạo kỹ năng quản lý công việc cho trưởng bộ phận.

Tuy nhiên, nguyên nhân có thể xuất phát từ ba yếu tố:

• Người quản lý: Giao việc chưa rõ ràng, thiếu phân quyền hoặc theo dõi tiến độ chưa hiệu quả.
• Nhân viên: Chưa đủ kiến thức, kỹ năng hoặc kinh nghiệm thực hiện nhiệm vụ.
• Hệ thống: Quy trình phê duyệt phức tạp, trách nhiệm chưa rõ hoặc thiếu nguồn lực.

Vì vậy, khi xác định nhu cầu phát triển quản lý, HR/L&D cần phân biệt:

Vấn đề hiệu suất của đội nhóm có thể là dấu hiệu để xem xét năng lực quản lý, nhưng chưa đủ để kết luận người quản lý đang thiếu năng lực.

Quy trình 3 bước phát triển năng lực quản lý dựa trên dữ liệu

Để xác định nhu cầu chính xác hơn, HR/L&D có thể triển khai theo ba bước: xác định vấn đề hiệu suất, đánh giá khoảng cách năng lực và lựa chọn giải pháp phù hợp.

Bước 1: Xác định kết quả công việc cần cải thiện

Trước khi lựa chọn chương trình đào tạo, cần làm rõ những vấn đề hiệu suất có thể liên quan đến cách quản lý và điều hành.

HR/L&D có thể sử dụng KPI, tiến độ công việc, kết quả thực hiện nhiệm vụ và phản hồi từ các bên liên quan.

Ví dụ: Khi một phòng ban thường xuyên chậm tiến độ, cần xác định:

• Những công việc nào thường xuyên hoàn thành trễ hạn?
• Tình trạng này ảnh hưởng thế nào đến kết quả chung?
• Có dấu hiệu nào liên quan đến cách giao việc, theo dõi hoặc phối hợp?

Bước này giúp chuyển vấn đề hiệu suất thành những biểu hiện cụ thể để tiếp tục đánh giá, thay vì vội kết luận nguyên nhân thuộc về người quản lý.

Bước 2: Đối chiếu năng lực quản lý hiện tại với yêu cầu công việc

Khi đã xác định vấn đề, HR/L&D cần đánh giá mức độ đáp ứng năng lực của người quản lý so với yêu cầu vị trí.

Việc đánh giá năng lực quản lý có thể kết hợp khung năng lực, dữ liệu công việc, phản hồi và quan sát hành vi thực tế.

Với tình huống chậm tiến độ, có thể xem xét:

Đối chiếu các biểu hiện này với tiêu chuẩn cần đạt giúp doanh nghiệp nhận diện khoảng cách năng lực quản lý và xác định những năng lực cần ưu tiên phát triển.

Bước 3: Lựa chọn giải pháp dựa trên nguyên nhân

Sau khi xác định khoảng cách năng lực, doanh nghiệp có thể lựa chọn giải pháp phù hợp:

• Thiếu năng lực quản lý: Ưu tiên đào tạo, hướng dẫn và thực hành.
• Có năng lực nhưng chưa áp dụng: Cân nhắc Coaching, phản hồi và theo dõi hành vi.
• Nguyên nhân từ hệ thống hoặc nhân viên: Xem xét điều chỉnh quy trình, phân quyền hoặc phát triển kỹ năng chuyên môn cho nhân viên.

Chẳng hạn, nếu trưởng bộ phận thiếu kỹ năng giao việc và theo dõi tiến độ, doanh nghiệp có thể ưu tiên đào tạo hai năng lực này. Ngược lại, nếu công việc chậm do quy trình phê duyệt nhiều cấp, cải thiện quy trình có thể là giải pháp cần thiết hơn.

Phát triển năng lực quản lý dựa trên dữ liệu giúp doanh nghiệp không chỉ lựa chọn đúng nội dung đào tạo mà còn xác định khi nào cần sử dụng giải pháp khác.

Những sai lầm khiến dữ liệu chưa hỗ trợ tốt quyết định phát triển

1. Chỉ dựa vào nhận định mà thiếu đối chiếu thực tế

Nếu chỉ dựa trên đề xuất của lãnh đạo hoặc quản lý trực tiếp, nhu cầu đào tạo có thể chưa phản ánh đúng khoảng cách năng lực.

Cách cải thiện: Kết hợp nhận định với KPI, kết quả công việc và hành vi quản lý thực tế.

2. Có khung năng lực quản lý nhưng chưa đưa vào sử dụng

Khung năng lực chưa được ứng dụng trong đánh giá sẽ khó giúp HR/L&D xác định mức độ đáp ứng yêu cầu của đội ngũ quản lý.

Cách cải thiện: Gắn khung năng lực với tiêu chuẩn hành vi, hoạt động đánh giá và kế hoạch phát triển quản lý.

3. Thu thập dữ liệu nhưng không theo dõi sự thay đổi

Nếu dữ liệu chỉ được sử dụng để xác định nhu cầu ban đầu, doanh nghiệp sẽ khó biết người quản lý đã thay đổi hành vi sau đào tạo hay chưa.

Cách cải thiện: Thiết lập tiêu chí theo dõi từ đầu và đánh giá lại hành vi quản lý, kết quả đội nhóm sau phát triển.

Việc kết nối dữ liệu đánh giá năng lực xuyên suốt giúp HR/L&D có thêm cơ sở xác định nhu cầu, lựa chọn giải pháp và xem xét hiệu quả phát triển.

Báo cáo VMP giúp HR/L&D đối chiếu thực trạng như thế nào?

Doanh nghiệp đang dựa vào những cơ sở nào để xác định nhu cầu phát triển quản lý? Những khó khăn nào đang gặp phải và đâu là ưu tiên cần cải thiện?

Báo cáo Xu hướng phát triển năng lực quản lý 2026 của VMP Academy tổng hợp 440 phản hồi hợp lệ, với sự tham gia của 350 doanh nghiệp thuộc 30 lĩnh vực, giúp HR/L&D tham khảo và đối chiếu ba vấn đề:

1. Đối chiếu cách xác định nhu cầu

Doanh nghiệp chủ yếu dựa trên đề xuất từ lãnh đạo, quản lý trực tiếp hay đã kết hợp KPI, khung năng lực và dữ liệu đánh giá?

Thông qua mô hình 4 cấp độ trong báo cáo, HR/L&D có thể nhìn lại cách tổ chức đang xác định nhu cầu và tham khảo hướng cải thiện.

2. Đối chiếu những khó khăn đang gặp phải

Doanh nghiệp đang thiếu tiêu chuẩn năng lực, công cụ đánh giá hay dữ liệu hiệu suất?

Báo cáo tổng hợp những khó khăn và nguyên nhân nổi bật, giúp HR/L&D nhận diện các vấn đề tương đồng với thực trạng tổ chức.

3. Đối chiếu các ưu tiên cải thiện

Từ góc nhìn của doanh nghiệp và chuyên gia, báo cáo cung cấp thêm cơ sở tham khảo về việc hoàn thiện khung năng lực, công cụ đánh giá và dữ liệu về khoảng cách năng lực.

Báo cáo không nhằm đánh giá doanh nghiệp nào tốt hơn, mà giúp mỗi tổ chức có thêm dữ liệu để nhìn lại cách làm hiện tại và xác định ưu tiên phát triển phù hợp.

Kết quả khảo sát là nguồn dữ liệu tham khảo, không đại diện thống kê cho toàn bộ doanh nghiệp tại Việt Nam.

Tải miễn phí Báo cáo Xu hướng phát triển năng lực quản lý 2026

Để hỗ trợ cộng đồng HR/L&D có thêm góc nhìn thực tế, VMP Academy giới thiệu Báo cáo Xu hướng phát triển năng lực quản lý 2026, cung cấp:

• Thực trạng xác định nhu cầu phát triển quản lý tại các doanh nghiệp tham gia khảo sát.
• Phân tích mô hình 4 cấp độ theo quy mô và lĩnh vực.
• Những khó khăn, nguyên nhân và khoảng trống trong đánh giá năng lực quản lý.
• Góc nhìn từ doanh nghiệp, chuyên gia và các ưu tiên cải thiện.

Báo cáo phù hợp với HR Director, HR Manager, HRBP, L&D/Training Manager và những người phụ trách phát triển đội ngũ quản lý.

>> TẢI MIỄN PHÍ BÁO CÁO XU HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC QUẢN LÝ 2026

Truy cập trang tải và hoàn tất biểu mẫu đăng ký để nhận bản báo cáo đầy đủ từ VMP Academy.

VMP Academy – Phát triển năng lực quản lý hiệu suất cao dựa trên công việc thực tế.